Türkiye, sofralık zeytin üretiminde dünya liderliğini, zeytinyağında ise dünya ikinciliğini korurken; sektör yeni sezona veri odaklı dijitalleşme hamlesiyle giriyor. İklim krizi, üretim maliyetleri ve ihracat kısıtlamaları nedeniyle 2026 yılının ilk yarısını yüzde 30 azalışla 187 milyon dolar ihracatla kapatan sektör, önümüzdeki dönemin yüksek rekolte beklentisiyle umutlandı.

“Gerilemenin Sebebi İklim Krizi ve Kısıtlamalar”
Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB) Başkanı Emre Uygun, 2026’nın ilk altı ayında miktar bazında 59 bin ton, değer bazında ise 187 million dolarlık ihracat yapıldığını açıkladı. Küresel iklim krizleri ve geçmiş dönemdeki kısıtlamalar nedeniyle zeytinyağı ihracatının yüzde 48 azalarak 57 milyon dolarda kaldığını belirten Uygun, siyah zeytinden 88 milyon dolar, yeşil zeytinden ise 28 milyon dolar gelir elde edildiğini aktardı.

AB Kotası ve İhracat Destekleri Masada
Yeni sezonda güçlü bir üretim dalgası beklediklerini ifade eden Uygun, küresel pazarda kalıcı olmak için devlet desteklerinin yeniden devreye alınması gerektiğini vurguladı. Avrupa Birliği’nin uyguladığı 100 tonluk simbolik kotanın rekabeti zorlaştırdığını belirten EZZİB Başkanı, “Gümrük Birliği güncellemesinde en az 60 bin ton gümrüksüz kota talep ediyoruz. Birleşik Krallık ile yapılan STA müzakerelerinde de zeytinyağı stratejik ürün olmalı” dedi.

İspanya Modeli Dijital Takip Sistemi Geliyor
Sektörün geleceğini veri odaklı yönetimde gören Birlik, Bornova Zeytincilik Araştırma Enstitüsü ile iş birliği yaparak “Çevrimiçi Zeytinyağı Üretim Takip Sistemi” için düğmeye bastı. İspanya örneğinde olduğu gibi tarladan sıkım tesisine, depodan ambalaja kadar tüm sürecin anlık izleneceğini söyleyen Emre Uygun, bu sayede kayıt dışılığın önleneceğini ve fiyat dalgalanmalarına karşı yasaklar yerine veri odaklı politikaların geliştirileceğini müjdeledi.